Sự kiện người thanh niên yêu nước Nguyễn Tất Thành rời Bến Nhà Rồng ngày 05/6/1911 không chỉ đánh dấu bước khởi đầu của hành trình tìm đường cứu nước mà còn khẳng định tầm nhìn chiến lược và khát vọng giải phóng dân tộc của Người. Hơn một thế kỷ trôi qua, sự kiện ấy vẫn tỏa sáng ngời ngời của lòng yêu nước, ý chí tự lực, tự cường và khát vọng cống hiến. Trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc hôm nay, tinh thần ấy tiếp tục thôi thúc thế hệ trẻ chung tay xây dựng một Việt Nam hùng cường, phồn vinh và hạnh phúc.
Ngày 05/6/1911 đã trở thành dấu mốc đặc biệt trong lịch sử dân tộc Việt Nam. Từ Bến Nhà Rồng, trên con tàu Đô đốc Latouche-Tréville, người thanh niên yêu nước Nguyễn Tất Thành với lòng yêu nước cháy bỏng đã ra đi tìm ra con đường giải phóng dân tộc phù hợp cho cách mạng Việt Nam. Hơn một thế kỷ đã trôi qua, sự kiện lịch sử ấy vẫn mang giá trị thời đại sâu sắc, không chỉ bởi tầm vóc lịch sử của hành trình cứu nước mà còn bởi tinh thần dấn thân, ý chí tự lực, tự cường và khát vọng cống hiến lớn lao vì dân tộc.
Hôm nay, trong bối cảnh đất nước bước vào kỷ nguyên phát triển mới – kỷ nguyên vươn mình của dân tộc, sự kiện Bến Nhà Rồng năm xưa tiếp tục trở thành nguồn động lực mạnh mẽ để khơi dậy khát vọng phát triển đất nước phồn vinh, hạnh phúc; đồng thời đặt ra trách nhiệm to lớn đối với thế hệ trẻ Việt Nam trong hành trình dựng xây đất nước hùng cường, văn minh, hạnh phúc.
Đầu thế kỷ XX, dân tộc Việt Nam chìm trong ách thống trị của thực dân Pháp. Các phong trào yêu nước tuy diễn ra sôi nổi nhưng đều lần lượt thất bại do chưa tìm được con đường cứu nước phù hợp. Trong bối cảnh đó, Nguyễn Tất Thành đã lựa chọn một hướng đi hoàn toàn khác với các bậc tiền bối, Người kể: “Nhân dân Việt Nam trong đó có ông cụ thân sinh ra tôi, lúc này thường tự hỏi nhau ai sẽ là người giúp mình thoát khỏi ách thống trị của Pháp. Người này nghĩ là Anh, có người lại cho là Mỹ. Tôi thấy phải đi ra nước ngoài xem cho rõ. Sau khi xem xét họ làm ăn ra sao, tôi sẽ trở về giúp đồng bào tôi”[1]. Quyết định ấy không chỉ xuất phát từ lòng yêu nước sâu sắc mà còn thể hiện tư duy độc lập, tầm nhìn vượt thời đại và ý chí lớn lao của một người thanh niên luôn đau đáu trước vận mệnh dân tộc. Khi nhiều người còn loay hoay trong bế tắc, Nguyễn Tất Thành đã dũng cảm bước ra thế giới để tìm lời giải cho tương lai dân tộc Việt Nam. Chính từ hành trình ấy, Người đã tìm thấy con đường cách mạng vô sản, xác định con đường cách mạng Việt Nam: độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội. Đây là bước ngoặt vĩ đại của lịch sử dân tộc Việt Nam trong thế kỷ XX.

Nguyễn Tất Thành với hành trình đi qua nhiều nước thuộc các đại lục Âu, Á, Phi, Mỹ. Ảnh: Báo Quân đội nhân dân
Điều đặc biệt làm nên tầm vóc lớn lao của Chủ tịch Hồ Chí Minh chính là mọi suy nghĩ, hành động và khát vọng của Người đều hướng đến Nhân dân, vì Nhân dân. Hành trình ra đi tìm đường cứu nước không phải để tìm kiếm danh vọng cá nhân mà để giành lại độc lập cho dân tộc, đem lại tự do, hạnh phúc cho Nhân dân. Tư tưởng ấy được Người khẳng định nhất quán trong suốt cuộc đời hoạt động cách mạng: “nếu nước độc lập mà dân không hưởng hạnh phúc tự do, thì độc lập cũng chẳng có nghĩa lý gì”[2].
Từ Bến Nhà Rồng năm 1911, Hồ Chí Minh không chỉ mở ra con đường cứu nước cho dân tộc mà còn để lại di sản giá trị tư tưởng mang ý nghĩa thời đại sâu sắc. Đó là tinh thần yêu nước gắn với khát vọng phát triển dân tộc; là ý chí tự lực, tự cường; là khát vọng cống hiến trọn đời cho Tổ quốc và Nhân dân. Những giá trị ấy đến hôm nay vẫn còn nguyên sức sống, đặc biệt đối với thế hệ trẻ Việt Nam trong bối cảnh đất nước đang bước vào thời kỳ phát triển mới.
Đại hội XIV (2026) của Đảng xác định mục tiêu đến năm 2045, Việt Nam “trở thành nước phát triển, thu nhập cao”[3], vững bước đi lên chủ nghĩa xã hội; đồng thời nhấn mạnh yêu cầu khơi dậy khát vọng phát triển đất nước: “hòa bình, độc lập, dân chủ, giàu mạnh, phồn vinh, văn minh, hạnh phúc”[4]. Đây không chỉ là mục tiêu phát triển mà còn là lời hiệu triệu đối với toàn dân tộc, đặc biệt là thế hệ trẻ – lực lượng giữ vai trò quan trọng trong tương lai đất nước.
Nếu như hơn một thế kỷ trước, người thanh niên yêu nước Nguyễn Tất Thành mang theo khát vọng cứu nước từ Bến Nhà Rồng rời xa Tổ quốc tìm con đường giải phóng dân tộc, thì hôm nay, thế hệ trẻ Việt Nam cần tiếp tục mang trong mình khát vọng dựng xây đất nước hùng cường bằng tri thức, bản lĩnh, trách nhiệm và tinh thần cống hiến. Kỷ nguyên vươn mình của dân tộc đòi hỏi thanh niên không chỉ có hoài bão mà còn phải có năng lực thực tiễn, khả năng đổi mới sáng tạo và tinh thần dấn thân vì lợi ích quốc gia, dân tộc.
Trong bối cảnh cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư, chuyển đổi số và hội nhập quốc tế sâu rộng, thế hệ trẻ Việt Nam đang đứng trước nhiều cơ hội lớn để khẳng định vai trò và vị thế, uy tín của mình. Thanh niên hôm nay có điều kiện tiếp cận tri thức hiện đại, khoa học – công nghệ tiên tiến và môi trường phát triển rộng mở hơn bất kỳ giai đoạn nào trước đây. Tuy nhiên, cùng với đó cũng đặt ra không ít thách thức. Mặt trái của kinh tế thị trường, sự bùng nổ của mạng xã hội, lối sống thực dụng, tâm lý hưởng thụ và sự chống phá của các thế lực thù địch trên không gian mạng đang tác động trực tiếp đến tư tưởng, lối sống và trách nhiệm xã hội của một bộ phận giới trẻ.
Thực tế cho thấy, vẫn còn một bộ phận thanh niên biểu hiện thờ ơ với các vấn đề chính trị – xã hội, thiếu lý tưởng sống, ngại khó, ngại khổ, thiếu ý chí phấn đấu và dễ bị cuốn theo các giá trị ảo trên không gian mạng. Một số người tiếp cận thông tin thiếu chọn lọc, thiếu tư duy phản biện nên dễ bị tác động bởi các thông tin sai trái, lệch lạc. Những biểu hiện ấy không chỉ ảnh hưởng đến sự phát triển của bản thân mà còn tác động đến tương lai phát triển của đất nước.
Chính vì vậy, việc khơi dậy khát vọng cống hiến cho thế hệ trẻ hiện nay có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Đây không chỉ là yêu cầu về giáo dục tư tưởng mà còn là nhiệm vụ chiến lược để xây dựng nguồn nhân lực chất lượng cao cho sự nghiệp phát triển đất nước trong thời kỳ mới.
Trước hết, cần tiếp tục tăng cường “giáo dục lý tưởng cách mạng, đạo đức, lối sống, lòng yêu nước, tự hào dân tộc, nuôi dưỡng ước mơ, hoài bão, ý chí, khát vọng”[5] và tinh thần trách nhiệm quốc gia cho thanh niên thông qua việc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh. Giá trị lớn nhất từ hành trình ra đi tìm đường cứu nước của Nguyễn Tất Thành chính là tinh thần dấn thân, ý chí vượt khó và khát vọng phụng sự Tổ quốc. Đó cũng là điều mà thế hệ trẻ hôm nay cần tiếp tục kế thừa và phát huy.
Cùng với đó, cần xây dựng môi trường để thanh niên có điều kiện học tập, sáng tạo và cống hiến. Muốn khơi dậy khát vọng phát triển đất nước thì phải tạo và trao cơ hội để người trẻ khẳng định năng lực, phát huy trí tuệ và tham gia giải quyết các vấn đề lớn của đất nước. Nhà nước, các tổ chức chính trị, xã hội, cơ quan, đơn vị cần quan tâm xây dựng cơ chế hỗ trợ thanh niên khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo, nghiên cứu khoa học và tham gia chuyển đổi số quốc gia.
Đặc biệt, cần phát huy mạnh mẽ tinh thần đoàn kết, trách nhiệm cộng đồng và ý thức phụng sự xã hội trong thế hệ trẻ. Hồ Chí Minh từng khẳng định: “Đoàn kết, đoàn kết, đại đoàn kết; thành công, thành công, đại thành công”[6]. Trong kỷ nguyên mới, tinh thần đoàn kết không chỉ là truyền thống quý báu mà còn là sức mạnh để thanh niên Việt Nam cùng nhau vượt qua khó khăn, cạnh tranh bằng tri thức và khẳng định vị thế dân tộc trên trường quốc tế. Mỗi người trẻ cần biết đặt lợi ích quốc gia – dân tộc lên trên lợi ích cá nhân; biết sống có trách nhiệm với cộng đồng, với xã hội và với tương lai đất nước.
Quan trọng hơn, khát vọng cống hiến không thể chỉ dừng ở khẩu hiệu mà phải được thể hiện bằng hành động cụ thể. Đó là tinh thần học tập không ngừng, lao động sáng tạo, trách nhiệm trong công việc, ý thức chấp hành pháp luật và sự chủ động đóng góp cho cộng đồng, xã hội. Mỗi hành động tích cực hôm nay của thế hệ trẻ chính là sự tiếp nối sinh động nhất đối với hành trình cứu nước bắt đầu từ Bến Nhà Rồng hơn một thế kỷ trước.
Hành trình từ Bến Nhà Rồng năm 1911 đến khát vọng Việt Nam hùng cường hôm nay là sự tiếp nối liên tục của tinh thần yêu nước, ý chí tự lực, tự chủ, tự tin và khát vọng phát triển dân tộc. Nếu như Chủ tịch Hồ Chí Minh đã dành trọn đời mình để tìm đường cứu nước, giải phóng dân tộc, thì thế hệ trẻ hôm nay có trách nhiệm tiếp tục dựng xây đất nước giàu mạnh, văn minh và hạnh phúc.
Trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc, hơn lúc nào hết, thanh niên Việt Nam cần tiếp tục hun đúc lý tưởng cách mạng, khơi dậy khát vọng cống hiến, phát huy trí tuệ, bản lĩnh và tinh thần trách nhiệm để góp phần hiện thực hóa mục tiêu xây dựng nước Việt Nam phát triển phồn vinh, hạnh phúc. Đó chính là sự tiếp nối xứng đáng nhất đối với hành trình lịch sử bắt đầu từ Bến Nhà Rồng ngày 05/6/1911./.
Võ Thị Kim Huệ
[1] Báo Nhân Dân, số: 4062, ngày 18-5-1965
[2]Hồ Chí Minh (2011), Toàn tập, Nxb. Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, t.4, tr. 64.
[3]Đảng Cộng sản Việt Nam (2026), Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV, Nxb. Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, t.I, tr. 25.
[4]Đảng Cộng sản Việt Nam (2026), Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV, Nxb. Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, t.I, tr. 25.
[5]Đảng Cộng sản Việt Nam (2026), Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV, Nxb. Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, t.I, tr. 124.
[6]Hồ Chí Minh (2011), Toàn tập, Sđd, t.13, tr.119.